Het telefoongesprek van Trump met Poetin kan een belangrijke eerste stap zijn naar vrede. Dat zei premier Dick Schoof zojuist in een debat dat zich kenmerkt ‘door onderling gekissebis’. De coalitie is verdeeld over deelname aan een vredesmissie en over Europese plannen om de eigen defensie te versterken.
Schoof beloofde geen toezeggingen te doen over een bijdrage aan een eventuele vredesmacht zonder instemming van de Tweede Kamer. Maar hij herhaalde dat Europa wel aan tafel moet zitten als het tot vredesonderhandelingen komt. De volgende stap is een volledig staakt-het-vuren, en daarna vrede, zei de premier in de Kamer.
Schoof wilde nog niet te hard juichen. “Ik wil eerst weten wat er is voorgesteld.” Hij benadrukte dat het kabinet Oekraïne onverminderd zal blijven steunen.
Spoedoverleg
Vorige week was er nog een spoedoverleg tussen de premier en de coalitiepartijen. De PVV steunde samen met NSC en BBB – tot woede van de VVD – een motie van JA21 tegen de Europese plannen om zo’n 800 miljard euro vrij te maken. Ze zijn tegen gemeenschappelijke leningen en oprekken van de begrotingsregels.
Het leidde vorige week donderdag tot een spoedoverleg met premier Dick Schoof, die vond dat hierdoor zijn bewegingsruimte in Europa werd beperkt. Dat resulteerde in een brief waarin het kabinet zei de motie deels wel en deels niet uit te voeren. Bekijk hier de beelden terug van het spoedoverleg vorige week:
De PVV weet nog steeds niet of ze voor de Europese plannen voor versterking van de defensie is. De minister-president krijgt ‘totale vrijheid’ bij het overleg over de plannen van de Europese Commissie, maar ‘de PVV stemt niet automatisch voor’, zei PVV-leider Geert Wilders in de Tweede Kamer over de komende EU-top. Daarbij zal de herbewapening weer aan de orde komen. Donderdag gaat Schoof weer naar Brussel om te praten over de Europese defensieplannen.
Pieter Omtzigt van NSC zou nu niet zomaar meer de motie van JA21 steunen die zich keert tegen het Europese plan om 800 miljard euro vrij te maken voor defensie. “Ik zou nu een aanpassing (…) hebben gevraagd”, zei hij tegen de Kamer.
‘Onduidelijk mandaat’
Volgens de oppositie is de PVV niet eerlijk en stuurt de coalitie de premier met een onduidelijk mandaat naar Brussel. Volgens Frans Timmermans (GroenLinks-PvdA) stemt het kabinet gewoon in met Europese leningen. “De motie wordt niet uitgevoerd.” Henri Bontenbal (CDA) hekelde het optreden van de vier coalitiepartijen. “Politiek amateurisme”, verweet de CDA-leider de partijen.
Wilders gaf toe dat een deel van de motie niet wordt uitgevoerd. Als de motie opnieuw zou worden ingediend, weet hij ook niet of hij die opnieuw zou steunen. Hij noemde de brief van het kabinet ‘heel verstandig’. De minister-president ‘hangt ook niet aan een touwtje’ van de regeringspartijen, bezwoer de PVV-leider. Dat benadrukte ook Dilan Yeşilgöz (VVD). Volgens haar ligt er ook nog geen plan van de Commissie. Zij ziet ook geen zwalkende regeringspartijen. “De coalitie staat stevig.”
‘Onderling gekissebis’
Volgens politiek verslaggever Roel Schreinemachers kenmerkt het debat in de Tweede Kamer zich vooral ‘door onderling gekissebis’. “Terwijl onze veiligheid op het spel staat en landen als Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk verregaande maatregelen nemen om hun defensie drastisch te versterken. De premier wordt naar de Europese top in Brussel gestuurd met een wankel mandaat, waardoor hij in Europa min of meer aan de zijlijn komt te staan.”
